urazy czaszkowo mózgowe cz.1 WSTĘP

Urazy są najczęstszą przyczyną hospitalizacji dzieci w Polsce.

Stanowią również główną przyczynę zgonów dzieci.

Urazy czaszkowo-mózgowe są niebezpieczne i często obarczone ryzykiem powikłań neurologicznych.

Minimalizacja powikłań zależy od szybkiego i właściwego rozpoznania, odpowiedniego postępowania po urazie oraz prawidłowego leczenia.

WYWIAD:
1) Mechanizm, czas, miejsce urazu?
2) Czy wystąpiła utrata przytomności? Zaburzenia pamięci? Drgawki?
3) Czy dziecko wymiotowało?
4) Czy występują zaburzenia czuciowe, ruchowe? Zaburzenia mowy lub widzenia?
5) Czy zaobserwowano wyciek płynu z nosa, uszu?
6) Czy dziecko jest nadmiernie senne lub pobudzone?
7) Czy występuje ból głowy?

1) Ocena ABC,
A – Airway – udrożenienie dróg oddechowych.
B – Breath and ventilation – ocena i wspomaganie oddechu.
C – Circulation – ocena i wspomaganie układu krążenia.

2) podstawowe parametry życiowe,
Uwaga na triadę Cushinga sugerującą nadciśnienie wewnątrzczaszkowe:
bradykardia,
hipertensja,
zaburzenia oddychania.

3) skala Glasgow,
4) badanie neurologiczne.
5) badanie okulistyczne,
6) ocena pod kątem urazów wielonarządowych,
7) badanie ogólnopediatryczne,
8) badanie laryngologiczne.

U dzieci z otwartym ciemieniem metodą diagnostyczną z wyboru jest USG przeciemiączkowe.

Stwierdzenie obecności ogniska patologicznego uzasadnia konieczność wykonania TK głowy w celu pełnej oceny zmian.

U starszych badaniem z wyboru jest TK.

Wykonywanie badań RTG czaszki i kręgosłupa nie jest zalecane.

Wskazania do wykonania TK głowy u dziecka po urazie:

1) uraz średniociężki i ciężki,

2) uraz u noworodków i niemowląt przy niejednoznaczności obrazu USG;

3) rany głowy o rozmiarze powyżej 5 cm z obrzękiem lub podejrzeniem wgniecenia czaszki u niemowląt;

4) podejrzenie, że ma się do czynienia z dzieckiem pobitym lub z zespołem potrząsania;

5) obniżenie się skali GCS o 2 p. w czasie obserwacji szpitalnej lub w stosunku do oceny na miejscu urazu i w szpitalu;

5) niepamięć wsteczna powyżej 5 min po urazie;

6) drgawki u dziecka bez padaczki w wywiadzie;

7) objawy złamania podstawy czaszki.

Do późnych następstw urazu czaszkowo-mózgowego u dzieci należą:

1) zespół pourazowy,

2) padaczka pourazowa.

Charakterystyczne jest występowanie subiektywnych dolegliwości takich jak:

bóle głowy, rozdrażnienie, trudności w nauce.

Występuje u dzieci, u których doszło do długotrwałego podrażnienia opon mózgowo-rdzeniowych wynaczynioną krwią.

Należy wykonać badania kontrolne obrazowe – TK/MR, EEG oraz badanie neuropsychologiczne.

Padaczka pourazowa występuje najczęściej w postaci napadów częściowych.

Częstość padaczki pourazowej po urazach głowy wynosi 7%.

Najczęściej związana jest ze spadkiem przepływu krwi w płacie skroniowym, co jest typowe dla urazów z przedłużającymi się zaburzeniami pamięci.

Dzieci po takich urazach dzieci powinny mieć dwukrotnie wykonane badanie EEG w okresie 3–6 miesięcy, po urazie.