1Kiedy zamyka się ciemiączko tylne?
Od urodzenia do 6–8 tygodnia życia (do ok. 2 miesiąca)
2ZOMR Noworodki (0–28 dni)
Najczęściej bakterie okołoporodowe:
Streptococcus agalactiae (GBS, paciorkowiec grupy B) – najczęstszy
Escherichia coli (szczepy K1)
Listeria monocytogenes
rzadziej: Klebsiella spp., Enterobacter spp.
Wirusy:
HSV-2 (rzadziej HSV-1)
Enterowirusy
3Które ciemiączko zamyka się jako pierwsze?
Ciemiączko tylne (mniejsze)
4Kiedy typowo zamyka się ciemiączko przednie?
Między 9. a 18. miesiącem życia (średnio ok. 12 miesięcy)
5Do jakiego wieku fizjologicznie może zamknąć się ciemiączko przednie?
Nawet do 24. miesiąca życia
6Co może sugerować zbyt wczesne zamknięcie ciemiączka przedniego?
Podejrzenie kraniosynostozy
7Kiedy mówimy o zbyt wczesnym zamknięciu ciemiączka?
Gdy zamyka się przed 3. miesiącem życia
8Jakie choroby mogą powodować zbyt późne zamknięcie lub szerokie ciemiączko?
Krzywica, niedoczynność tarczycy, wodogłowie, zespoły genetyczne
9Co oznacza wypukłe, tętniące ciemiączko?
Podwyższone ciśnienie śródczaszkowe
10Co oznacza zapadnięte ciemiączko?
Odwodnienie
11Jak może wyglądać ciemiączko tylne u części noworodków po porodzie?
Może być niemal niewyczuwalne
12ZOMR Niemowlęta (1–12 miesięcy)
Bakterie:
Streptococcus pneumoniae
Neisseria meningitidis
Haemophilus influenzae typu b (rzadziej – szczepienia)
Listeria monocytogenes (ciągle możliwa)
Wirusy:
Enterowirusy (Coxsackie, Echo)
HHV-6
13ZOMR Dzieci (1–5 lat)
Bakterie:
Neisseria meningitidis
Streptococcus pneumoniae
Haemophilus influenzae typu b (jeśli brak szczepień)
Wirusy:
Enterowirusy – najczęstsza przyczyna ZOMR w tej grupie
Adenowirusy
Wirus świnki (obecnie rzadko)
14ZOMR Dzieci starsze i młodzież (5–18 lat)
Bakterie:
Neisseria meningitidis – najczęstsza
Streptococcus pneumoniae
Wirusy:
Enterowirusy
EBV
HSV-1
Uwagi kliniczne: meningokok – szybki przebieg, ryzyko sepsy, DIC, zespołu Waterhouse’a-Friderichsena.
15ZOMR Dorośli (18–50 lat)
Bakterie:
Streptococcus pneumoniae – najczęstszy
Neisseria meningitidis
rzadziej: Haemophilus influenzae
Wirusy:
Enterowirusy
HSV-2
VZV
16ZOMR Osoby starsze (>50–60 lat)
Bakterie:
Streptococcus pneumoniae – najczęstszy
Listeria monocytogenes – kluczowa!
Gram-ujemne pałeczki jelitowe (E. coli, Klebsiella)
Wirusy:
VZV
HSV