Choroby naczyniowe OUN cz.2 Udar niedokrwienny

Udar niedokrwienny to zespół kliniczny, charakteryzujący się
nagłym wystąpieniem ogniskowych lub uogólnionych zaburzeń czynności mózgu, które utrzymują się dłużej niż 24 godziny i nie mają innej przyczyny niż naczyniowa

Przemijający atak niedokrwienny – TIA
Jeżeli epizod ogniskowego deficytu neurologicznego trwa krócej niż 24 godziny, określany jest mianem przemijającego ataku niedokrwiennego (TIA).

Udar niedokrwienny może wystąpić u dziecka w każdym wieku, również w okresie płodowym.

Jeśli do zaburzeń krążenia mózgowego dochodzi między 28. tyg. ciąży a 28. dniem życia, to taki incydent określany jest jako udar okołoporodowy.

Pomiędzy 29. dniem życia a 18. rż. mówi się o pediatrycznym udarze tętniczym.

Częstość występowania udaru w populacji dziecięcej zależy m.in. od wieku dziecka w chwili wystąpienia udaru.

U wcześniaków częstość wynosi 100/100 000 urodzeń,
a u noworodków donoszonych 25/100 000 urodzeń.

U dzieci po okresie noworodkowym 3–13/100 000 populacji rocznie.

Udar częściej występuje u chłopców.

Głównie występuje u dzieci pochodzenia afroamerykańskiego, w rejonie Morza Śródziemnego (bo większe występowanie anemii sierpowatokrwinkowej) oraz w Japonii (bo Choroba moya-moya)

Istnieje wiele czynników ryzyka udaru u dzieci, często u jednego pacjenta występuje kilka czynników ryzyka.

U około ⅓ pacjentów nie udaje się ustalić żadnego czynnika ryzyka.

Obraz kliniczny zależny jest od wieku dziecka oraz lokalizacji ogniska niedokrwiennego.

U młodszych dzieci objawy są mniej specyficzne,u dzieci powyżej 4. rż. objawy są podobne do obserwowanych u dorosłych.

Jeśli udar nastąpił w okresie płodowym, u noworodka mogą początkowo nie występować objawy.

Deficyty neurologiczne, niedowłady mogą stać się widoczne dopiero w okresie niemowlęcym.

Udar okołoporodowy charakteryzuje się wystąpieniem:
1) napadów padaczkowych,
2) zaburzeń krążeniowo-oddechowych,
3) hipotonii,
4) śpiączki.

bjawy udaru u starszych dzieci:
1) niedowłady lub porażenia połowicze, niedowłady nerwów czaszkowych,
2) zaburzenia świadomości,
3) nudności, wymioty,
4) zawroty głowy.

Charakterystyczny jest nagły początek objawów.

Diagnostyka udaru niedokrwiennego u dzieci obejmuje:
1) wywiad i badanie neurologiczne,
– Kiedy wystąpiły objawy, czy wcześniej dziecko było zdrowe?
– Jakie objawy są zaobserwowane: zaburzenia świadomości, osłabienie kończyn, zaburzenia mowy, zawroty głowy, zaburzenia chodu?

2) badania neuroobrazowe,
A) TK – należy wykonać jak najszybciej w celu zróżnicowania, czy jest to udar krwotoczny, czy niedokrwienny.
B) MR – obrazowanie zależne od dyfuzji (DWI).
C) Perfuzyjne TK/MR.

3) badania kardiologiczne,
a) EKG,
b) ECHO,
c) ECHO przezprzełykowe – w koniecznych przypadkach.

4) badania laboratoryjne.

1) W ostrej fazie udaru stosuje się leczenie objawowe:
płynoterapia, kontrola ciśnienia tętniczego, kontrola glikemii, zapobieganie i leczenie obrzęku mózgu.

2) Leczenie przeciwpłytkowe :
aspiryna w dawce 5 mg/kg lub heparyna drobnocząsteczkowa/frakcjonowana do czasu wykluczenia udaru zatorowego lub rozwarstwienia ściany naczynia.

U pacjentów ≥16 r.ż. można zastosować fibrynolizę –
dożylne podanie tkankowego aktywatora plazminogenu rtPA, jeśli potwierdzony jest zatorowo-zakrzepowy charakter udaru oraz wykluczone są przyczyny imitujące udar.

Każdy taki przypadek należy rozpatrywać indywidualnie.

Profilaktyka wtórna – aspiryna w dawce 1–5 mg/kg mc. przez 2 lata lub dłużej, jeśli jest ustalona przyczyna i występuje prawdopodobieństwo nawrotu.