Histologia: Tkanka nabłonkowa

Pokrywowo-ochronna, resorpcyjna, wydzielnicza, barierowa oraz zmysłowa.

Jest to cienka warstwa substancji międzykomorowej oddzielająca nabłonki od położonych głębiej tkanek.

Przytwierdza nabłonek do podłoża i niekiedy ogranicza przechodzenie substancji z obszaru nabłonka do sąsiednich tkanek.

Z blaszki jasnej, blaszki gęstej oraz blaszki siateczkowej.

Blaszka jasna połączona z blaszką gęstą.

Kształt komórek oraz liczba warstw komórek.

Płaskie, sześcienne oraz walcowate.

Nazwa uwzględnia kształt komórek leżących na powierzchni.

Płaski, sześcienny, walcowaty oraz wielorzędowy.

Płaski, sześcienny, walcowaty oraz przejściowy.

Składa się z pojedynczej warstwy płaskich, wielobocznych komórek, lekko uwypuklonych w miejscu spłaszczonego jądra; mogą na nich występować mikrokosmki.

W śródbłonku (endothelium) naczyń krwionośnych i chłonnych, mezotelium błon surowiczych, blaszce ściennej torebki ciałka nerkowego, pęcherzykach płucnych, tylnej powierzchni rogówki oka oraz wewnętrznej powierzchni błony bębenkowej i uchu wewnętrznym.

Barierową, resorpcyjną, filtracyjną, a także bierze udział w transporcie gazów i substancji.

Składa się z pojedynczej warstwy komórek o prawie jednakowych wymiarach, z okrągłymi jądrami w środku; na powierzchni mogą występować migawki i mikrokosmki.

W pęcherzykach tarczycy, kanalikach nerki, oskrzelikach oddechowych, przedniej części soczewki, na powierzchni jajników oraz w splocie naczyniówkowym.

Barierową, resorpcyjną, wydzielniczą oraz transportową (gazów i jonów Na+).

Składa się z komórek, których wysokość jest 2-3 razy większa niż podstawa, z jądrami u podstawy w jednym rzędzie; na powierzchni może mieć rąbek prążkowany lub migawki.

W żołądku i jelitach (z komórkami kubkowymi), jajowodach, macicy oraz w przewodach wyprowadzających niektórych gruczołów (ślinianki, gruczoły maciczne).

Resorpcyjną, wydzielniczą oraz barierową.

Posiada kilka rzędów jąder sugerujących wiele warstw, jednak wszystkie komórki mają kontakt z błoną podstawną; występują w nim komórki podstawne (zastępcze).

W drogach oddechowych (część oddechowa jamy nosowej, zatoki, krtań, tchawica, oskrzela).

Pokrywowo-ochronną oraz wydzielniczą.

Składa się z komórek wysokich i niskich (zastępczych) oraz posiada nieruchome wypustki zwane stereociliami.

W męskim układzie rozrodczym – w przewodzie najądrza oraz kanalikach wyprowadzających jądra.

Najgłębsza warstwa na błonie podstawnej to komórki walcowate, nad nią kilka warstw sześciennych, a na powierzchni komórki spłaszczone.

W miejscach stałe wilgotnych narażonych na uszkodzenia: jama ustna, gardło, przełyk, odbyt, fałdy głosowe, końcowy odcinek cewki moczowej, pochwa, część pochwowa szyjki macicy oraz nabłonek przedni rogówki.

Na powierzchni zewnętrznej powłoki ciała (naskórek), w przedsionku nosa, na brodawkach nitkowatych języka oraz na podniebieniu twardym.

Warstwę podstawną, kolczystą, ziarnistą oraz rogowaciejącą.

Warstwa jasna.

Warstwa podstawna oraz warstwa kolczysta.

Pokrywowo-ochronna.

Składa się z wielu warstw, przy czym powierzchniową warstwę tworzą komórki sześcienne.

W przewodach wyprowadzających gruczołów potowych.

Pokrywowo-ochronna.

Składa się z 2-3 warstw komórek o różnych kształtach, przeważnie wielobocznych.

W strefach przejściowych (nagłośnia, wpust, odbyt), przewodach wyprowadzających dużych gruczołów (np. ślinianka przyuszna), części gąbczastej cewki moczowej męskiej oraz w spojówkach.

Pokrywowo-ochronna.

Posiada zmienną ilość warstw w zależności od stopnia rozciągnięcia (np. w obkurczonym pęcherzu moczowym 5-6 warstw, w rozciągniętym 3 warstwy) oraz powierzchniowe komórki baldaszkowate.

W pęcherzu moczowym, kielichach nerkowych (2-3 warstwy), miedniczkach nerkowych (4-5 warstw) oraz początkowym odcinku cewki moczowej.

Całe komórki przekształcają się w wydzielinę i obumierają, odłączając się od nabłonka, a w procesie regeneracji powstają nowe komórki (np. gruczoły łojowe).

Wydzielają gęstą, tłustą wydzielinę bogatą w białka i lipidy głównie pod wpływem stresu i emocji; występują w okolicach owłosionych (pachy, krocze, sutki) i uchodzą do mieszków włosowych, a ich zapach wynika z rozkładu przez bakterie.

Wydzielina jest uwalniana przez egzocytozę bez niszczenia komórki, co jest najczęstszym sposobem wydzielania (np. gruczoły potowe ekrynowe i ślinianki).