Hoofdstuk 7: Virussen

bevat informatie over de kenmerken van het organisme

belangrijkste deel van een virus

kernzuren: DNA en RNA

bevat informatie over de vorming van een eiwit

code

kleinere eiwitten: spike-eiwitten / spikes

virussen hebben dit niet altijd

het soort organisme dat ze infecteren (gastheer)

specifieke / vaste gastheer

staafvormig

bolvormig

6-hoekige structuur met extra eiwitten om zich vast te zetten op de cel

oorzaak van allerlei ziektes in de land- en tuinbouw

vallen mensen en dieren aan

infecteren een bacteriële cel - grootste groep onder de virussen

m.b.v. een levende cel

verplicht / obligaat

lytische + lysogene fase

virus hecht zich met zijn eiwitmantel vast aan een specifieke gastheercel

bacteriofaag injecteert zijn nucleïnezuur in de cel bij de infectie

cel wordt gedwongen om het erfelijk materiaal van het virus op te nemen

aanwezigheid van het viraal DNA blokkeert de gewone werking van de cel: gastheercel moet DNA / RNA van het virus lezen en tot expressie brengen

eiwitten van maken

cel maakt nieuw genetisch materiaal + vormt eiwitten voor de spikes

spikes in de geïnfecteerde cel rangschikken zich in een mantel rond het nieuwe erfelijke materiaal van het virus

er worden nieuwe bacteriofagen samengesteld

gastheercel wordt gevuld met nieuwe virussen

gastheercel barst open: nieuw gevormde virussen zwermen uit + kunnen nieuwe cellen infecteren

bacteriële cel sterft altijd

virus hecht zich met zijn eiwitmantel vast aan een specifieke gastheercel

bacteriofaag injecteert zijn nucleïnezuur in de cel bij de infectie

cel wordt gedwongen het erfelijk materiaal van het virus op te nemen

insertie (DNA virus opgenomen in DNA bacterie)

profaag-DNA + bacteriële DNA worden verdubbeld

excisie (DNA virus komt terug vrij)

deze fase komt niet altijd voor

nieuwe lytische fase kan starten

bacteriële cel sterft niet, maar kan veranderen

virale infectie

herpesvirus plaatst ongemerkt zijn erfelijk materiaal in dat van de gastheer

bij elke celdeling van een aangetaste cel deelt het viraal materiaal mee = alle nieuwe cellen bevatten dit deel van het virus

het viraal DNA kan vrijkomen uit het DNA van de gastheer onder bepaald omstandigheden (koorts, stress, verzwakking ...)

bij een uitbarsting: gastheercellen beginnen nieuwe virussen aan te maken + er verschijnen typische koortsblaasjes

de gastheer is besmettelijk op dit moment

rechtstreeks en onrechtstreeks

sommige mensen hebben dit nooit

kinderen kunnen hier erg ziek van zijn (sommige merken hier weinig / niets van)

hoge koorts - later stadium: rode huiduitslag in het gezicht die zich over het hele lichaam verspreidt

besmettelijk, maar genezen vanzelf - immuun na 1e besmetting (krijgt de ziekte slechts 1 keer) - soms ernstige bijverschijnselen

oor-, long-, hersenvliesontsteking - soms zelfs dodelijke bijverschijnselen

snel, klein en taai + bestand tegen extreme droogte en uitzonderlijke temperaturen + reageren weinig / niet op medicatie

verdedigingssyteem van ons lichaam - meeste virale aandoeningen kun je slechts 1 keer oplopen

eiwitten van sommige virussen veranderen: vacin herkent ze niet meer

ziekteverschijnselen

ziekteverwekkers / doden hun gastheer

grote populaties binnen de perken houden

vaccins maken - gentherapie - faagtherapie

doodt een specifieke bacterie